Krystyna Zofia Jakimekz domu Włodarz

Działaczka antykomunistyczna
17.11.1931 31.08.2022 Jaworzno

Biografia

Krystyna Zofia Jakimekz domu Włodarz urodziła się w Jaworznie 17 listopada 1931 roku w rodzinie Władysława i Emmy Włodarzów. Jej ojciec był pracownikiem poczty w Jaworznie, gdzie odpowiadał za serwis telefonów i zginął w kampanii wrześniowej 1939 roku. Mama razem z córkami Krystyną i Marią wyjechała do Wieliczki, gdzie mieszkała część rodzeństwa Władysława. W latach gimnazjalnych Krystyna należała do harcerstwa i Sodalicji Mariańskiej.

W 1951 roku maturę zdała w Państwowym Liceum Pedagogicznym we Wrocławiu, po czym dostała nakaz pracy w Szkole Podstawowej w Brzegu Dolnym. Była nauczycielką nauczania początkowego. Pełniła funkcję sekretarza i skarbnika w miejscowym kole Związku Nauczycielstwa Polskiego. Od stycznia 1952 roku należała do Związkowego Klubu Sportowego „Unia” w Brzegu Dolnym, gdzie jako jedyna kobieta uczyła się jeździć na motocyklu.

W latach 1950–1952 należała do Narodowej Organizacji Wojskowej. Za pośrednictwem swojej siostry nawiązała kontakt listowy ze Stanisławą Kawalą („Duśka”) i jej mężem Władysławem Kazimierczakiem, którzy pracowali w ośrodku wywiadowczym w Monachium. 28 grudnia 1952 roku została aresztowana przez Urząd Bezpieczeństwa w ramach tzw.afery Bergu. Osadzono ją w Krakowie w sześcioosobowej celi, gdzie poznała między innymi Stefanię Rospondi Janinę Oszast. Podczas przesłuchań stosowano wobec niej szereg szykan, sposobów zastraszeń oraz tortur: przystawianie pistoletu do głowy, bicie kastetem, wykręcanie rąk, przesłuchiwanie w nocy i pozbawianie snu. 16 kwietnia 1953 roku została skazana przez Wojskowy Sąd Rejonowy w Krakowie pod przewodnictwem Mikołaja Tołkanana na karę 12 lat pozbawienia wolności. Prokurator wnosił o karę 15 lat więzienia, 3 lat pozbawienia praw publicznych oraz przepadek mienia. Wyrok odbywała w zakładach karnych w Krakowie (Montelupich), w Inowrocławiu i Bydgoszczy-Fordonie. W Inowrocławiu zaprzyjaźniła się z łączniczką AK Janiną Wasiłojć-Smoleńską. W więzieniu poznała także swoją przyszłą teściową, Helenę Jakimek.

30 kwietnia 1956 roku została zwolniona z więzienia na podstawie amnestii. Ze względu na wcześniejszą działalność nie mogła powrócić do pracy w szkolnictwie. Podjęła zatrudnienie poniżej swoich kompetencji jako kontystka magazynowa. Od 1981 roku przebywała na rencie, którą jej odebrano. W 1958 roku wzięła ślub z technikiem budownictwa Kazimierzem Jakimkiem, także więzionym za działalność antykomunistyczną. Mieszkali początkowo w Jaworznie, a następnie przenieśli się do Krakowa. Mieli cztery dzieci. Do końca PRL rodzina Jakimków znajdowała się pod obserwacją Służby Bezpieczeństwa i była nachodzona przez jej funkcjonariuszy.

W latach 90. zaangażowała się w działalność społeczną. Była aktywną członkinią Związku Więźniów Politycznych Okresu Stalinowskiego w Krakowie, a także członkinią honorową Zrzeszenia Wolność i Niezawisłość Stowarzyszenia Społeczno-Kombatanckiego i Okręgu Żołnierzy Armii Krajowej Obszaru Lwowskiego im. „Orląt Lwowskich”. W 1992 roku przyznano jej uprawnienia kombatanckie.

Jej relacja znalazła się w książce Mirosława Pietrzyka z 2003 pt. Kobiety – więźniarki polityczne Inowrocławia w latach 1952–1955, a w 2021 roku w książce Anny Mullera Przetrwać Żyć dalej. Jej zeznania znalazły się także w prowadzonym przez Instytut Pamięci Narodowej postępowaniu w sprawie zbrodni komunistycznej będącej jednocześnie zbrodnią przeciwko ludzkości, polegającej na psychicznym znęcaniu się nad kobietami osadzonymi w Zakładzie Karnym w Inowrocławiu w latach 1952–1955.

Pochowana na cmentarzu Grębałowskim w Krakowie.

Zobacz pełny artykuł na Wikipedii

Osiągnięcia

Przyznano jej uprawnienia kombatanckie w 1992 roku.
Odznaka Za Zasługi dla Światowego Związku Żołnierzy Armii Krajowej
Złoty Krzyż Zasługi za zasługi dla niepodległości RP (2011)
Medal Pro Patria (2019)
Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski (2023)

Ciekawostki

Była jedyną kobietą w Brzegu Dolnym, która uczyła się jeździć na motocyklu w klubie sportowym Unia.
Została aresztowana w Bergu w 1952 roku i przetrzymywana w Krakowie Montelupich, Inowrocławiu i Fordonie.
Jej relacja została opublikowana w książkach z lat 2003 i 2021.

Udostępnij